Tin trong nước
Blockchain và nông sản sạch cho người tiêu dùng
(TBKTSG - 16/05/2018):

Từnăm ngoái đến nay, cụm từ "blockchain" đã dần trở nên quen thuộc vớingười tiêu dùng trong nước khi nó thường được nhắc tới khi nói về cơn sốt tiềnảo. Trên thực tế, công nghệ blockchain cho phép thực hiện các giao dịch kỹthuật số và lưu trữ hồ sơ có độ an toàn cao. Mặc dù blockchain được lần đầutiên sử dụng trong đồng tiền kỹ thuật số, công nghệ này có thể được áp dụng chotất cả các loại giao dịch, trong đó có nông nghiệp.

Blockchaingiúp làm giảm tính không hiệu quả và gian lận trong khi vẫn cải thiện tính antoàn của thực phẩm và nguồn thu của nông dân, và giúp giảm thời gian giao dịch.Về mặt lý thuyết, công nghệ này cho phép người tiêu dùng dùng chiếc điện thoạicủa mình quét mã vạch của một mặt hàng nông sản hay thực phẩm trong siêu thị vàngay lập tức xem toàn bộ chuỗi cung ứng từ siêu thị đến nông dân. Người tiêudùng qua đó có thể xác định được độ an toàn của nông sản, thực phẩm.

Từgóc nhìn này, Thờibáo Kinh tế Sài Gòn Online đã tổ chức bàn tròn với sự tham giacủa các chuyên gia blockchain hàng đầu ở Việt Nam, nhằm làm rõ hơn câu chuyệnứng dụng công nghệ mới này trong ngành nông nghiệp và cung cấp đến độc giảnhững thông tin hữu ích cho việc lựa chọn, tiêu dùng nông sản an toàn. Bàn tròncó sự tham gia của ông Bình Bùi, Giám đốc điều hành (CEO) TraceVerified; ôngNguyễn Việt Thắng, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Công nghệ cao Sao Bắc Đẩu (SaoBắc Đẩu Hitek); ông Vương Quang Long, CEO của TomoChain và ông Vũ Trường Ca,Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Lina Network.

TBKTSGOnline: Blockchain có thể giúp người tiêu dùng truy xuất toàn bộ thông tin vàxuất xứ của thực phẩm, điều này đúng hay không? Tại Việt Nam đã có những ứngdụng phần mềm nào đáp ứng được yêu cầu này?

- Ông Bình Bùi (TraceVerified): Về lý thuyết,theo nghiên cứu của André Jeppsson và Oskar Olsson (như hình bên dưới) cho thấyứng dụng công nghệ blockchain (decentralized) và công nghệ hiện tại(centralized) là không có sự khác biệt về truy xuất nguồn gốc (traceability).Tuy nhiên, blockchain sẽ làm tăng tính minh bạch (transparency) và giá trị tintưởng (trustworthy) hơn so với công nghệ hiện tại. Blockchain cũng được đánhgiá có tiềm năng (potential) lớn hơn trong tương lai, nhưng cần thêm thời gianhơn để hoàn thiện. Do đó, tính ứng dụng thực tiễn, sự chín muồi (maturity) củacông nghệ hiện tại vẫn được đánh giá cao hơn blockchain.

Tínhan toàn của nông sản, thực phẩm do quy trình sản xuất, tiêu chuẩn sản phẩm vàuy tín của nhà sản xuất. Để có nông sản thực phẩm an toàn, trước hết cần có nhàsản xuất uy tín, mà trong đó, thông tin đúng là một công cụ quan trọng để xâydựng uy tín của nhà sản xuất. Blockchain không phải là cái máy kiểm tra và pháthiện nói dối nên không thể nói nông sản đó là an toàn hay không. Tuy nhiên, dựatrên nền tảng blockchain có thể phát triển được các tính năng, công cụ để định giáthông tin, kiểm soát chéo, lưu trữ, bảo mật tốt hơn. Tại Việt Nam, hiện tại mộtsố ứng dụng đã đạt được sự chín muồi và tính ứng dụng cao như TraceVerified làđủ các công cụ, chức năng để cung cấp thông tin cho người tiêu dùng.

-Ông Vương Quang Long (TomoChain): Để người tiêu dùng tin tưởng và sử dụngcác sản phẩm nông nghiệp, chúng ta cần giải quyết một trong những vấn đề nổicộm là sự minh bạch về thông tin.

Mớiđây TomoChain đã hợp tác cùng Binkabi một công ty ứng dụng công nghệ Blockchainvào việc trao đổi các sản phẩm nông nghiệp đảm bảo khả năng truy xuất nguồn gốcvà minh bạch hoá thông tin, kèm theo đó là giảm thiểu tối đa chi phí trung giankhi tiến hành các giao dịch. Nhiệm vụ của TomoChain triển khai giải pháp côngnghệ trên nền tảng Blockchain cho phép các giao dịch diễn ra một cách nhanhchóng, đáp ứng được lượng giao dịch lớn và vẫn đảm bảo được tính an toàn vàminh bạch.

-Ông Vũ Trường Ca (Lina Network): Vì tính chất nổi bật nhất củablockchain là minh bạch, bất biến không thể thay đổi nên khi áp dụng công nghệnày vào quản trị chuỗi cung ứng thì mọi thông tin của sản phẩm đó luôn được ghinhận rõ ràng trên hệ thống không thể thay đổi, từ khâu trồng trọt, thu hoạch,đóng gói, vận chuyển, phân phối cho đến tiêu dùng. Với công nghệ blockchain thìviệc khẳng định được sự minh bạch trong quy trình sản xuất cung ứng từ nôngtrại đến siêu thị hoàn toàn có thể.

TạiViệt Nam có rất nhiều phần mềm quản lý chuỗi cung ứng bằng việc kiểm tra mãvạch ma trận (QR code – mã vạch thế hệ mới). Tuy nhiên các phần mềm này hầu hếtchạy trên nền tảng tập trung nghĩa là mọi thông tin có thể bị thay đổi bởi máychủ trung tâm, dẫn đến việc minh bạch trong việc quản trị chuỗi cung ứng là mộtdấu hỏi rất lớn.

Nềntảng (giải pháp) của Lina Network được tối ưu hóa bằng thiết kế lai (hybrid),giúp hệ thống Lina Supply Chain đảm bảo được việc theo dõi nguồn gốc một sảnphẩm trong thời gian thực, với khả năng hiển thị minh bạch, khả năng tối ưu hóavà khả năng truy xuất nguồn gốc.

TBKTSGOnline: Việc ứng dụng blockchain vào các bước sản xuất, chứng nhận và chế biếnthực phẩm giúp tạo ra tính minh bạch trong một hệ thống không minh bạch và chophép người tiêu dùng có thể chọn được các nhà cung cấp thực phẩm an toàn. Côngnghệ blockchain còn đặc biệt phù hợp với các nhà sản xuất sản phẩm gốc hữu cơvà đã được chứng nhận. Vậy việc ứng dụng này cần bắt đầu ra sao, quy trình nhưthế nào, có phức tạp hay tốn kém quá đối với nhà sản xuất ở Việt Nam hay không?

-Ông Bình Bùi (TraceVerified): Các ứng dụng blockchain trong nôngnghiệp hiện nay (tính trên toàn thế giới) mới chỉ ở mức độ rất sơ khai, mangtính thử nghiệm. Internet phải mất 50 năm để có thể sử dụng rộng rãi như ngàynay, thì cũng phải cần khoảng một nửa thời gian đó để blockchain được ứng dụngrộng rãi.

Blockchainkhông phải là một công cụ phù hợp với sản xuất hữu cơ mà do sản xuất hữu cơ cógiá bán cao nên cần tăng cường kiểm soát và giữ uy tín cao. Do đó, nếu có ứngdụng blockchain để có thông tin chính xác hơn là đúng. Nhưng cũng cần phải nóithêm, về sản xuất hữu cơ, quan trọng là kiểm soát quá trình không sử dụng phân,thuốc hóa học trong sản xuất thì blockchain cũng không phải là một cái cổng gácngăn người sản xuất không sử dụng. Sản xuất hữu cơ cũng rất khó để xác địnhchính xác sản lượng, nên cũng là một điểm rất khó để có dữ liệu chính xác khiứng dụng blockchain.

Đểứng dụng blockchain, cần nhiều hơn nữa sự hỗ trợ của các thiết bị có kết nốiInternet (IoT) dùng cho việc nhập liệu tự động và phải xác định được rõ cácnguyên tắc, quyền hạn, trách nhiệm trong cung cấp, sử dụng thông tin (là tínhnăng trong smartcontract (hợp đồng thông minh) của blockchain) để tăng mức độchính xác của thông tin và có thể định giá được thông tin. Như vậy, để áp dụngblockchain, đầu tiên cần có một quy trình sản xuất chính xác, tăng cường sự hỗtrợ của các thiết bị nhập liệu tự động. Độ phức tạp và tốn kém là do thiết lậpquy trình và chi phí cho các thiết bị IoT trong sản xuất. Hiện tại, công nghệblockchain chưa đạt tới mức độ ứng dụng nên chưa thể nói đến chi phí cụ thể.

-Ông Vương Quang Long (TomoChain): Dữ liệu trong blockchain là hoàn toànminh bạch với tất cả mọi người và được cập nhật gần như tức thời. Vì vậy, cóthể truy xuất nguồn gốc của sản phẩm gần như mọi lúc ở mọi thời điểm và ở bấtcứ đâu. Các nhà sản xuất cần có ứng dụng của riêng mình để có thể tận dụng nềntảng công nghệ blockchain một cách hữu hiệu nhất.

Hiệnnay, với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, việc tạo ra một ứngdụng như vậy không còn quá tốn kém và hoàn toàn có thể thực hiện được với quymô và trình độ của các công ty ở Việt Nam. Lợi thế cho thị trường Việt Nam lànguồn nhân lực trẻ lớn với chi phí rẻ, sẵn sàng tham gia đào tạo và làm việctrong ngành công nghệ blockchain.

-Ông Vũ Trường Ca (Lina Network): Việc ứng dụng blockchain vào chuỗi cungứng có thể áp dụng được với tất cả các doanh nghiệp có quy trình sản xuấtchuẩn, đạt chứng chỉ chất lượng theo ngành và có sản phẩm dịch vụ chất lượngtốt. Lấy ví dụ, khi hợp tác với Lina Network, doanh nghiệp sẽ có cơ hội xâydựng, chuẩn hóa quy trình có sẵn và đưa quy trình lên blockchain tạo sự tin cậycủa khách hàng cho nông sản, thực phẩm của họ.

TBKTSGOnline: Ngoài vấn đề kinh phí, một trong những khó khăn lớn nhất đối với ngườinông dân khi sử dụng blockchain là nó vượt qua sự hiểu biết về kỹ thuật, côngnghệ của họ. Trên thực tế, người nông dân tập trung vào kỹ thuật chăn nuôi,trồng trọt. Họ không có kinh nghiệm nhiều về việc ứng dụng công nghệ, vậy cácnhà phát triển ứng dụng blockchain sẽ phải làm sao để thuyết phục nông dân thayđổi tư duy trong sản xuất và bán hàng?

-Ông Bình Bùi (TraceVerified): Trươc khi nói đến việc nông dân ứngdụng blockchain, cần phải nói về thông tin trong sản xuất nông nghiệp và thựcphẩm. Người tiêu dùng trước giờ mua sản phẩm tin vào người bán và cần ít thôngtin. Nay do sự mất an toàn, thiếu tin tưởng người bán thì họ cần nhiều thôngtin để biết sản phẩm đó đến từ đâu, ai sản xuất, có an toàn không. Người nôngdân trước giờ chỉ tập trung và sản xuất sản phẩm thì nay cần thêm gói thông tinđể gia tăng giá trị sản phẩm của mình. Ứng dụng công nghệ sẽ nhằm giúp nông dângia tăng thông tin, từ đó gia tăng giá bán. Blockchain sẽ giúp định giá thôngtin để đưa được các thông tin giá trị hơn tới người tiêu dùng.

Đúnglà nông dân Việt Nam chưa có thói quen trong ghi chép nhật ký sản xuất, cungcấp thông tin sản phẩm để gia tăng giá trị. Sự phát triển của công nghệ sẽ ngàycàng hỗ trợ nông dân tốt hơn. Ví dự như với ứng dụng TraceFARM hiện nay, ngườinông dân thay vì phải ghi chép sẽ chỉ cần chụp ảnh và phần mềm sẽ tự động lữu trữthời gian, địa điểm sản xuất.

-Ông Nguyễn Việt Thắng (Sao Bắc Đẩu Hitek): Nhu cầu từ thựctiễn và việc áp dụng blockchain mang đến 2 câu hỏi có tính tương tác. Thứ nhất,người nông dân Việt Nam sẵn sàng cho việc minh bạch trong trồng trọt, sản xuất,nuôi trồng hay chưa. Thứ hai, những quy định quốc tế về an toàn thực phẩm khingười nông dân xuất khẩu sản phẩm của họ và bài toán chi phí - giá thành. Haicâu hỏi này sẽ mang đến tính thực tiễn của việc ứng dụng blockchain trong sảnxuất nông nghiệp. Và nhà cung cấp giải pháp công nghệ phải phục vụ đúng và đủ 2yêu cầu nói trên của người nông dân thì mới thuyết phục được họ ứng dụngblockchain.
- Ông Vương Quang Long(TomoChain): Công nghệ blockchain đóng vai trò nền tảngcho các giao dịch được thực hiện, chính vì vậy, người tiêu dùng không trực tiếp“tiếp xúc" với công nghệ này mà thông qua các ứng dụng của các bên liênquan. Mức độ thân thiện của các ứng dụng này sẽ quyết định việc liệu người nôngdân có thể sử dụng nó một cách dễ dàng hay không. Vấn đề của các nhà phát triểncông nghệ blockchain hiện nay là cải thiện quy trình áp dụng đi kèm với đó làmang công nghệ blockchain đến với nhiều doanh nghiệp, nhiều lĩnh vực hơn trênthực tế.

-Ông Vũ Trường Ca (Lina Network): Giống như truyền hình, Internet phải mấtđến 50 năm mới phổ biến. Một sản phẩm khoa học nào cũng cần có thời gian đểchạy thử nghiệm và hoàn thiện. Việc áp dụng blockchain tới tận tay người nôngdân “chân lấm, tay bùn” quả là một thách thức lớn với các công ty công nghệ.Tuy nhiên, dù áp dụng công nghệ như thế nào thì vẫn phải có những người nôngdân tập trung vào kỹ thuật chăn nuôi trồng trọt theo quy chuẩn thì doanh nghiệpsản xuất mới có thể tự tin hợp tác cùng nhau phát triển đưa sản phẩm lênblockchain. Dần dần, khi công nghệ đã phổ biến thì chính những người nông dânsẽ tự chuẩn hóa quy trình của chính mình và đưa lên blockchain.

TBKTSGOnline: Vấn đề đặt ra cho hệ sinh thái trên nền tảng blockchain là phải đơngiản và dễ sử dụng. Vậy, là một doanh nghiệp đang phát triển ứng dụng blockchain,công ty đã làm gì để làm cho blockchain sử dụng đơn giản hơn với người nôngdân?

-Ông Bình Bùi (TraceVerified): Hệ sinh thái trên nền tảng blockchain sẽ làrất đơn giản để sử dụng khi có ngày càng có nhiều hơn các thiết bị IoT trênđồng ruộng. Khi đó, dữ liệu sẽ được đưa vào hệ thống một cách tự động để tránhsự can thiệp của con người. Nếu ứng dụng nhiều hơn nữa các thiết bị IoT thì dữliệu sẽ tự động ghi chép và người nông dân sẽ chỉ cần làm đúng các quy trìnhnông nghiệp sẽ cho ra các sản phẩm an toàn cho người tiêu dùng.

Thếnhưng, theo tôi, khó khăn lớn nhất trong ngành nông nghiệp là sự tác động củathời tiết, dịch hại làm cho sản lượng thay đổi so với kế hoạch. Đây chính làcản trở với ngành nông nghiệp để ứng dụng blockchain trong định giá thông tinvà gia tăng giá trị sản phẩm.

-Ông Nguyễn Việt Thắng (Sao Bắc Đẩu Hitek): Chúng tôi xâydựng các ứng dụng blockchain trên nguyên tắc tạo sự bình đẳng trong tập dữ liệukhách hàng, xây dựng trên cấu trúc dữ liệu có tính phân tán, hướng đến sự minhbạch trong từng điểm kết nối. Khi hình thành như vậy, toàn bộ hệ sinh thái từthiết bị IoT, dữ liệu thông tin (Big Data), công nghệ trí thông minh nhân tạo(AI)... đều được vận hành chung trên nguyên tắc và nguyên lý nói trên.

-Ông Vương Quang Long (TomoChain): Thực tế, người nông dân không làm việctrực tiếp với công nghệ blockchain mà là các kỹ sư công nghệ. Vì vậy, ứng dụngmà người nông dân dùng để cập nhật thông tin sẽ được xây dựng bởi các kỹ sưcông nghệ và đội ngũ này có nhiệm vụ đảm bảo tính hữu dụng, thân thiện vớingười sử dụng và thu thập được đầy đủ thông tin của người sử dụng.

-Ông Vũ Trường Ca (Lina Network): Thực tế hiện nay, cụm từ “nông nghiệp4.0” có vẻ đang quá sức đối với người nông dân. Tuy nhiên ở Việt Nam, cụ thểhơn là ở Lâm Đồng, có thể thấy rất nhiều nông dân đã bắt nhịp được với xu thếsản xuất hiện đại qua việc ứng dụng nhiều giải pháp công nghệ vào nông nghiệp,ví dụ như bộ cảm biến, có thể tự động điều chỉnh và xử lý nhiệt độ trong phòngkính trồng rau, hoa quả. Nên việc ứng dụng blockchain vào chuỗi cung ứng tớitay người nông dân trong tương lai hoàn toàn có thể.

Côngty chúng tôi thường xuyên mở các lớp hướng dẫn, nâng cao kiến thức về áp dụngcông nghệ tại nông trại cho bà con nông dân. Việc này cũng giúp chúng tôi hiểuvề những mong muốn, kỳ vọng của người nông dân và từ đó thiết kế ứng dụng củamình phù hợp nhất với từng hệ thống nông trại, dù nhỏ lẻ.

TBKTSGOnline: Xin cảm ơn sự tham gia của các vị chuyên gia.

 

 
Tin tức khác
Ngô chuyển gen giàu carotenoid đầu tiên ở Việt Nam
Nữ tiến sĩ Việt tách chất tăng cường sinh lực từ cây thuốc
Khóa tập huấn “Kỹ năng chọn giống cây trồng trên cơ sở công nghệ sinh học – Đợt 1”
Phân lập được gen kháng bệnh đạo ôn mới
Nghiên cứu sử dụng vi khuẩn đối kháng Pseudomonas putida phòng trừ bệnh chết nhanh (Phytophthora capsici) trên cây
Thông báo
Thông báo số 1: Hội nghị Công nghệ sinh học toàn quốc – Khu vực phía Nam lần thứ II năm 2011
Quyết định 490/QĐ-BNN-KHCN điều chỉnh cá nhân chủ trì đề tài thuộc “chương trình trọng điểm phát triển và ứng dụng công nghệ sinh học trong lĩnh vực nông nghiệp và ptnt đến năm 2020”.
THÔNG BÁO TUYỂN CHỌN TỔ CHỨC VÀ CÁ NHÂN CHỦ TRÌ NHIỆM VỤ KH&CN
Kết quả khảo nghiệm đánh giá an toàn sinh học đối với đa dạng sinh học và môi trường
Biểu mẫu về dự toán kinh phí áp dụng cho các đề tài nghiên cứu KHCN do Bộ quản lý thực hiện từ năm 2011
Văn bản mới
Quyết định 490/QĐ-BNN-KHCN điều chỉnh cá nhân chủ trì đề tài thuộc “chương trình trọng điểm phát triển...
Quyết định phê duyệt danh mục nhiệm vụ khoa học và công nghệ đưa vào tuyển chọn, giao trực tiếp bắt đầu...
Về việc cấp bằng bảo hộ giống cây trồng mới (kèm danh mục)
Bổ sung 71 chỉ tiêu tuyển sinh đào tạo thạc sĩ năm 2011 cho Trường Đại học Lâm nghiệp
Về việc giao dự toán NSNN năm 2011(Kinh phí bổ sung sự nghiệp khoa học Công nghệ năm 2011- nhiệm vụ cấp...
Giao dự toán ngân sách nhà nước năm 2011 (đợt 4) Kinh phí xử lý sự cố đê điều năm 2011 (Phụ lục kèm theo)
Tài Liệu mới
Rút ngằn thời gian vi nhân giống lan hồ điệp
Công nghệ sinh học trong nông nghiệp
Ảnh hưởng của các yếu tố sinh học lên sự nảy mầm
Kỹ thuật trồng hoa lan Mokara
Liên kết Website
Vụ khoa học công nghệ và môi trường bộ NN và PTNT
Viện công nghệ sinh học
Bộ nông nghiệp vf phát triển nông thôn
Agbiotech Việt Nam
Báo Nhân Dân
Trung tâm Khuyến nông Quốc gia
Thống kê truy cập
Số người đang online: 17
Tổng số lượt truy cập: 571513
Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn
Copyright © 2011 Văn phòng Công nghệ sinh học - Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn
Địa chỉ : Số 02 Ngọc Hà, Ba Đình, Hà Nội. Điện thoại : (024) 38436817 - Fax: (024) 38433637
Email: webmaster@agrobitotech.gov.vn. Web site: www.agrobiotech.gov.vn